We hebben 138 gasten en geen leden online

Column: ‘Wij zijn niet te koop’

Iedereen probeert z’n wijn zo duur mogelijk te verkopen. En dan gaat het niet alleen over de prijs. Wie aan ‘branding’ doet, een blasé-term voor slimme verkoop aan nieuwere lichtingen proevers, hoort bij de voorhoede van de ‘marketing’-mode. Millenials die kiezen voor meer ‘zoet’ in de afdronk. Of voor ijsblokjes in de champagne. Is dat bezwijken voor de vraag? Of een poging om nieuwe markten te creëren? En in hoeverre legt het daaraan bestede budget tevens de kiel voor een nieuwe 'trend'?


De commercie blijft altijd zoeken naar nieuwe verlokkingsmethoden. Zolang zich dat zonder list en bedrog voltrekt en de overdrijving binnen de perken blijft van wat de 'markt' bereid is te geloven, voelt niemand zich daarmee 'gegrepen'. Maar de tijden zijn veranderd. Fake wordt steeds meer verpakt en opgedist alsof het waarheid is. Die wordt zelfs internationaal gesponsord. En helaas blijft ook de wijnwereld niet vrij van rommelend gespuis.


‘Eigen mening’

Bij het binnentreden van deze eeuw verklaarde een groep 'wijnschrijvers' in een interview dat ze 'niet te koop' waren. Ze verzekerden altijd hun 'eigen mening' te geven. In 2017 zeggen ze dat nog altijd. Terwijl ze in werkelijkheid, bewust of onbewust, worden geconditioneerd door de mate van 'inpakkerij' die ze op uitnodiging ervaren. Dat heeft nogal eens tot gevolg dat ze bijna infantiel weergeven wat wijnbedrijven en hun 'marketing'- afdelingen kwijt willen. Desondanks willen ze doorgaan voor 'onafhankelijk'. Verifiëren, oftewel ‘fact checking’ in eigentijds polderlands, is niet bepaald hun sterkste punt. Stel je voor dat het controleren van feiten het genoteerde verhaal zou opblazen. Dan zouden ze in hun coterie uit de gratie vallen. En dat schaadt het banksaldo. Hun 'kritiek' in het medium waarvoor ze werken heeft daarom vaak de geur en de kleur van eigenbelang.

 

Voor de goede verstaander is het duidelijk dat wijnteksten vanuit een gesponsorde situatie positiever klinken, dan wanneer er geen geld achter zit. Het is al zover gekomen dat, om die indruk te vermijden, een Persgroep-magazine kort geleden aan het slot van een reportage meldde: "Onze reisreportages kunnen (deels) door derden zijn betaald. Deze sponsors hebben geen invloed op de tekst, de foto’s en de vormgeving".

 

Dat kun je van een club als RTL 4 niet zeggen. In uitzendingen als 'Helemaal het einde' verschijnt bij iedere wijnuitzending de naam van de sponsorende wijnprijsbreker groot in beeld. En ingewijden weten maar al te goed dat de kijker daar een geacteerde werkelijkheid wordt voorgehouden. Nou ja, geacteerd. Soms druipt het dilettantisme ervan af.

 

Geen kwaad woord

'Geen invloed op de tekst' sluit niet uit dat de schrijver van de reportage vriendelijker voor zijn gastheer is, dan hij voor eigen rekening zou zijn geweest. Of dat hij geen indringende of kritische vragen stelt. Dus zo’n verklaring sluit belangenverstrengeling niet uit. Die werd weer eens duidelijk zichtbaar toen ik een uitnodiging in de mail kreeg voor een proeverij van Spaanse wijnen. Lekker aangedikt, zoals het een commercieel pr-bureau betaamt. Tijdens het 'event' zal weer eens een meesterloze 'masterclass' worden gegeven, die-zo staat er nota bene openlijk bij- ook nog eens ‘gesponsord’ wordt door Castilla y Leon.

 

In andere woorden: die Spanjolen willen betalen voor een brok promotie, waarbij geen kwaad woord mag vallen. Al behoren goed 'ingevoerde' wijnweters ervan op de hoogte te zijn dat daar lang niet alles zo fraai verloopt als het de buitenwacht wordt gepresenteerd.


Publiek copuleren

Een gesponsorde 'masterclass'. Hoe 'bescheuert', zouden de Duitsers zeggen, moet je daarvoor zijn? Dat is erger dan keihard vloeken in de kerk. Het lijkt een variant op publiekelijk betaald copuleren in die Tilburgse biechtstoel, waardoor een Tilburgse pastoor laatst bijna van z’n geloof viel. Dat is zelfs de ‘branding’ voorbij. En échte Masters of Wine*) zouden zich ervoor dood generen.

 

Steeds meer pr-bureaus vlakken met dit soort doorgeslagen initiatieven de grens uit tussen nieuws en betaalde ‘promotie’. Voor wijnschrijvers die dat voor zoete koek slikken, wordt het dan steeds moeilijker om vol te houden: 'Ik ben niet te koop'.

Nee, nee. Maar wèl verslaafd aan de kliek die profijtelijk wordt 'ontzien'. Of laat ik het netter formuleren: in toonzeting schatplichtig aan de 'mogelijk-maker'.

 

Ik ken het antwoord al: 'Wij herkennen ons daar niet in'.

 

 

*)Zie Institute Masters of Wine Code of Conduct, artikel 2.3.